Dlaczego samochody elektryczne muszą wydawać dźwięki?

Pojazdy elektryczne pracują prawie bezgłośnie, co stanowi zagrożenie dla pieszych, szczególnie osób niewidomych. Dlatego przepisy UE wymagają systemów ostrzegania (AVAS) w nowych modelach elektrycznych i hybrydowych.

Od kiedy AVAS jest obowiązkowy w samochodach elektrycznych?

Systemy ostrzegania są wymagane w nowych typach samochodów od lipca 2019 r., a we wszystkich nowych pojazdach elektrycznych i hybrydowych od lipca 2021 r., zgodnie z rozporządzeniem UE nr 540/2014.

Kiedy system AVAS się aktywuje?

System pracuje przy prędkościach od 0 do około 20 km/h oraz podczas cofania pojazdu, czyli w sytuacjach, gdy piesze są najbardziej zagrożone.

Czy producenci mogą dostosowywać dźwięk pojazdu elektrycznego?

Tak. Poza obowiązkowym systemem ostrzegania producenci oferują dodatkowe systemy generujące dźwięki wewnątrz i na zewnątrz pojazdu, które mogą być konfigurowane według preferencji kierowcy.

Jaki jest sens sztucznych dźwięków wewnątrz samochodu elektrycznego?

Zwiększają doświadczenie jazdy, symulując pracę silnika spalinowego lub tworząc sportowy charakter pojazdu, co wielu kierowców postrzega jako bardziej satysfakcjonujące.

Sztuczne dźwięki w samochodach elektrycznych: bezpieczeństwo i komfort

Samochody elektryczne muszą ostrzegać pieszych o swojej obecności. Poznaj systemy generujące dźwięki, przepisy UE i jak producenci je implementują w praktyce.

Samochody elektryczne wydają bardzo mało hałasu podczas normalnej jazdy, co jest zaletą dla komfortu, ale stanowi poważne zagrożenie dla pieszych, rowerzystów i osób niewidomych, którzy tradycyjnie polegają na słuchu, aby wykryć zbliżający się pojazd. Z tego powodu przepisy Unii Europejskiej nakazują instalację systemów ostrzegania akustycznego w każdym nowym samochodzie elektrycznym i hybrydowym.

Obowiązkowe systemy ostrzegania: AVAS

Rozporządzenie UE nr 540/2014 wprowadza wymóg instalacji systemu AVAS (Acoustic Vehicle Alerting System) — urządzenia, które generuje dźwięk ostrzegawczy, sygnalizując obecność pojazdu. Od lipca 2019 roku system ten jest obowiązkowy w nowych typach samochodów, a od lipca 2021 roku we wszystkich nowych pojazdach elektrycznych i hybrydowych bez wyjątku.

AVAS aktywuje się automatycznie w dwóch kluczowych sytuacjach: podczas jazdy z prędkością od zera do około 20 km/h oraz przy cofaniu. To właśnie te momenty stwarzają największe ryzyko dla pieszych, szczególnie dla osób z dysfunkcją wzroku, które nie mogą zauważyć pojazdu wzrokowo. Poniżej 20 km/h pojazd elektryczny jest praktycznie niesłyszalny, a system AVAS zapewnia, że piesze otrzymają wystarczające ostrzeżenie.

Czy to wystarczy? Dodatkowe systemy dźwiękowe

Producenci samochodów elektrycznych idą jednak dalej. Poza obowiązkowym systemem ostrzegania oferują zaawansowane rozwiązania, które generują dźwięki zarówno wewnątrz, jak i na zewnątrz pojazdu. Te systemy nie są wymagane prawnie, ale stanowią element strategii marketingowej i zwiększają satysfakcję kierowcy.

Producent	Model	Lokalizacja dźwięku	Charakterystyka
Hyundai	IONIQ 5 N	Wewnątrz (8 głośników) + zewnątrz (2 głośniki)	3 motywy dźwiękowe: Ignition, Evolution, Supersonic
Ford	Mustang Mach-E	Wewnątrz (procesor cyfrowy) + zewnątrz (podwozie)	Synteza dźwięku na podstawie danych z CAN-BUS
Porsche	Taycan Turbo S	Wewnątrz	Porsche Electric Sport Sound (standard)
Mercedes-AMG	EQE	Wewnątrz	AMG SOUND EXPERIENCE z generatorem dźwięku

Jak działają te systemy?

Hyundai IONIQ 5 N wyposażony jest w system N Active Sound+, który wykorzystuje dziesięć głośników rozmieszczonych wewnątrz pojazdu (osiem jednostek) i na zewnątrz (dwie jednostki). Kierowca może wybrać jeden z trzech motywów dźwiękowych: Ignition, Evolution lub Supersonic, każdy tworzący inną charakterystykę akustyczną. Dodatkowo system N e-Shift symuluje zmianę przełożeń, co wzmacnia wrażenie sportowej jazdy.

Ford Mustang Mach-E podchodzi do zagadnienia inaczej. Jego system Active Sound Design syntetyzuje dźwięk za pomocą procesora cyfrowego, który zbiera dane z systemu CAN-BUS pojazdu — informacje o prędkości, położeniu pedału gazu, obciążeniu pojazdu i momencie obrotowym. Na podstawie tych parametrów system generuje odpowiadający im dźwięk, tworzący iluzję pracy silnika spalinowego. Dodatkowo dostępny jest zewnętrzny system Borla Active Performance Sound, który wykorzystuje głośnik zamontowany w podwoziu.

Porsche Taycan oferuje system Porsche Electric Sport Sound, który w wersji Turbo S jest standardowy, a w pozostałych wariantach dostępny jako opcja. Mercedes-AMG EQE natomiast dysponuje systemem AMG SOUND EXPERIENCE, łączącym głośniki wewnętrzne z dedykowanym generatorem dźwięku.

Co to oznacza dla Ciebie jako kierowcy rodzinnego?

Jeśli jesteś rodzicem rozważającym zakup samochodu elektrycznego, powinieneś wiedzieć, że każdy nowy pojazd elektryczny sprzedawany w Unii Europejskiej będzie wyposażony w system AVAS. To gwarancja, że Twój samochód nie będzie stanowić zagrożenia dla pieszych ze względu na brak słyszalności.

Jeśli natomiast zależy Ci na dodatkowym komforcie jazdy i chcesz, aby pojazd elektryczny „brzmiał” bardziej dynamicznie, warto sprawdzić, jakie opcje dźwiękowe oferuje producent wybranego modelu. Systemy takie jak w IONIQ 5 N czy Mustang Mach-E mogą być dostępne jako wyposażenie dodatkowe, ale mogą się przyczynić do bardziej satysfakcjonującego doświadczenia jazdy, szczególnie dla kierowców przyzwyczajonych do brzmienia silników spalinowych.

Dla rodzin z dziećmi warto również pamiętać, że sztuczne dźwięki mogą być edukacyjnym elementem — dzieci będą słyszeć, że pojazd się porusza, co zmniejsza ryzyko niebezpiecznych sytuacji w pobliżu samochodu.

Perspektywa europejska i przyszłość

Przepisy UE dotyczące AVAS są jednolite na całym kontynencie, co oznacza, że niezależnie od kraju, w którym kupisz samochód elektryczny, będzie on wyposażony w system ostrzegania. To standaryzacja, która podnosi bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu drogowego.

Producenci samochodów elektrycznych traktują generowanie dźwięków jako szansę na różnicowanie swoich produktów. Podczas gdy AVAS jest wymogiem minimalnym, dodatkowe systemy dźwiękowe stają się elementem tożsamości marki — od sportowych motywów Hyundaia po zaawansowaną syntetyzację Forda czy prestiżowe brzmienie Porsche.